Doorgaan naar hoofdcontent

Heb je risico op burn-out? Doe de test!

Via de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg vind je een instrument voor de vroegtijdige opsporing van burn-out. Ze is ontwikkeld door de universiteiten van Luik en Gent, en AristA heeft er ook aan meegewerkt.

Het werkmiddel is bedoeld voor de huisarts of arbeidsgeneesheer, of een psycholoog of andere therapeut, die deze lijst kan invullen samen met de patiënt/werknemer. Het eerste deel bevraagt een reeks symptomen. Het tweede deel beoordeelt in hoeverre het verband houdt met of veroorzaakt wordt door het werk.

Ik geef de belangrijkste informatie bij deze hier weer, dan kun je zelf al eens inschatten of een gesprekje met een arts of andere therapeut aangewezen is.


De vragenlijst bestaat uit 21 vragen, en is in drie categorieën onderverdeeld: 

  • Fysieke symptomen
  • Cognitieve en affectieve symptomen
  • Gedragssymptomen

Voor elke vraag dien je aan te duiden of je het bevraagde symptoom slechts zelden vertoont, een paar keer per maand, minstens één keer per week, of elke dag.


Toch nog even een algemene bemerking: het is mijn persoonlijke inschatting dat dit screeningsmiddel te gevoelig is, en hierdoor veel vals-positieve resultaten kan geven. Met andere woorden, het geeft een overschatting van je risico op burn-out. Dus als je op basis van je antwoorden op onderstaande vragen hoog scoort, moet je niet gaan wanhopen.*

*Want dat geeft een verhoogd risico op burn-out.



Okee, hieronder dus de vragenlijst. Geef voor elke vraag weer hoe vaak je het beschreven symptoom ervaart.

A. Fysieke symptomen


  1. Slaapstoornissen: je voelt een spanning bij het moment van het slapengaan, je hebt moeilijkheden om in te slapen, je hebt slapeloosheid, een vermoeidheid bij het ontwaken, een algemeen slechte slaapkwaliteit, je wordt regelmatig wakker.
  2. Gedaalde energie: je voelt een daling van je energieniveau, zowel fysiek als emotioneel.
  3. Neurovegetatieve/functionele klachten: je ervaart cardiovasculaire, respiratoire, spijsverterings- of pijnklachten (duizelingen, hartkloppingen, hoofdpijn, buikpijn, ...).
  4. Ernstige vermoeidheid: je voelt je moe zonder te kunnen recupereren; je voelt je genoodzaakt te rusten, maar dat helpt niet.

B. Cognitieve en affectieve symptomen


  1. Gedaalde motivatie: je intrinsieke motivatie lijkt te verdwijnen, je ervaart een verlies van enthousiasme en interesse voor je werk.
  2. Frustratie: je vertoont verhoogde persoonlijke gevoeligheid, je kunt weinig ergernissen verdragen.
  3. Prikkelbaarheid: je hebt een verhoogde persoonlijke gevoeligheid, je bent snel nerveus en prikkelbaar.
  4. Depressieve stemming: je ervaart een gevoel van droefheid, lusteloosheid, verlies van zin in het werk.
  5. Dualiteit; het werk verlaten of blijven?: je voelt een ambivalentie tussen de wil om te vechten om actief te blijven en de uitputting die je aanzet tot het verlaten van je werkomgeving.
  6. Angst: je ervaart een gevoel van schrik, onveiligheid, spanning, ongerustheid met betrekking tot toekomstige situaties.
  7. Gedaalde zelfwaardering: je vindt jezelf minder waard.
  8. Gedaalde concentratie: je hebt moeite om de aandacht te behouden.
  9. Gedaald competentiegevoel: je hebt het gevoel niet doeltreffend te zijn, je behaalt je eigen doelstellingen niet.
  10. Gedaald controlegevoel: je ervaart een gedaalde persoonlijke of psychologische controle bij alle aspecten van je werk.
  11. Gedaald geheugen: je hebt moeite om informatie te onthouden, je vergeet veel, je verliest je automatismen.
  12. Gedaalde idealisme: je voelt een verlies van je professionele idealen, van je werk-gerelateerde waarden, je ervaart een conflict tussen de realiteit en het ideaal, je hebt een algemeen pessimisme.

C. Gedragssymptomen


  1. Attitudeverandering t.o.v. anderen: je vertoont cynisch, ontmenselijkend gedrag, een vermindering van je empathisch vermogen.
  2. Neiging zich te isoleren: je houdt je afzijdig, je vermijdt contacten en samenwerking op de werkplaats.
  3. Absenteïsme: je hebt regelmatig korte of lange afwezigheid wegens ziekte.
  4. Gedaalde performantie: je bereikt je objectieve productie- en efficiëntiecriteria moeilijk of niet.
  5. Agressiviteit: je vertoont vijandig gedrag t.o.v. anderen.


Heb je alle vragen naar waarheid beantwoord? Voor de gedragssymptomen kan het nuttig zijn dat je naar de indruk van personen uit je naaste omgeving peilt.*
* Maar wees niet te agressief in je vraagstelling!

Hoe vaker je hebt aangeduid dat je bepaalde symptomen dagelijks of wekelijks hebt, hoe verder de (potentiële) burn-out gevorderd is (well duh). Wanneer je bij minstens acht symptomen hebt aangeduid dat je de klacht een paar keer per maand hebt (of vaker), dan "is de burn-out al in een gevorderd stadium en is een snelle behandeling van de werknemer nodig". Zoals ik hoger al heb aangegeven, dat lijkt me wat kort door de bocht. Maar het is desondanks wellicht nuttig dat je in zulk een geval eens te rade gaat bij een specialist ter zake voor een grondiger onderzoek.


Het volledige instrument voor de vroegtijdige opsporing van burn-out vind je hier, in pdf; de gebruikershandleiding, eveneens in pdf, hier.

Populaire posts van deze blog

Jicht en jus (d'orange)

Recent heb ik gelezen dat softdrinks een jichtopstoot kunnen veroorzaken! Drinken van twee gesuikerde softdrinks per dag zou de kans op een jichtopstoot met 85% doen stijgen. Het vruchtsuiker (fructose) is verantwoordelijk voor dit verhoogd risico, dieetdranken geven geen probleem. Ook andere producten die fructose bevatten (fruitsappen, appels en sinaasappels) geven een verhoogde kans op jicht!? Kijk, dat is dus nieuw voor mij. In alle overzichtslijstjes voor jichtlijders vind je net terug dat je fruit naar believen mag nuttigen. Snoepjes die fructose bevatten moet je dan weer vermijden. Ja, het wordt soms verwarrend. Jicht is een reumatische aandoening. Ze is al heel lang geleden beschreven.  De Griekse geneesheer Hippocrates had het er 25 eeuwen geleden al over. Men dacht wel altijd dat jicht een gevolg was van een overdaad aan alcohol en rijkelijke maaltijden. De jichtlijder kreeg alle schuld voor zijn ziekte in de schoenen geschoven. Maar het is een te hoog urinezuurgehal

Is maté oké?

Maté is een infusie van yerba maté bladeren in heet water. Het lijkt nog het meeste op thee, en wordt in de Zuid-Amerikaanse landen ook in plaats hiervan en in plaats van koffie gedronken. Eeuwenoud symbool van gezondheid en vriendschap, is deze drank er hét sociale bindmiddel. Maté is ook in de lage landen verkrijgbaar, in kruidenwinkels maar ook in grootwarenhuizen. En het heeft een afzetmarkt. Niet alleen bij inwijkelingen uit Zuid-Amerika. Maté wordt, naast groene thee, namelijk ook aanbevolen als hulpmiddel bij afvallen. Op een relatief bekende website staat maté geklasseerd onder "planten zonder risico", "... U kunt ook rechtstreeks thee van maté of groene thee nemen: gemakkelijk te vinden en veelvuldig gebruikt ..." Tal van dieetwebsites raden ook maté aan, omwille van tal van redenen: naast bijkomend gewichtsverlies, heeft het een beschermend effect op het hart. Het doet de slechte cholesterol dalen en beschermt tegen beschadigingen van het DNA. Het h

Calciumhydroxide in water

Kalkwater of kalkmelk is een oplossing van calciumhydroxide (Ca(OH) 2 ) in water. Calciumhydroxide is weinig oplosbaar in water. “0,17 gram per 100 ml water”. Bron: Chemiekaarten 19 e editie 2004. “Licht oplosbaar in water van 20°C : 1,65 g/l” Bron: Carmeuse.nl In water valt Ca(OH) 2 uiteen in Ca 2+ - en OH - -ionen. Hierdoor ontstaat een basische oplossing. De pH van een oplossing van 0,01% is 11,3. “pH: 11.3 (0.01% at 25 deg C); 12.5 to 12.7 (saturated solution (0.18 g/100 mL) at 25 deg C)” Bron: Intox.org Bij een gesatureerde oplossing (= maximum oplosbare hoeveelheid) bedraagt de pH 12,4 tot 12,8. “pH (saturated solution): 12.4” Bron: Sultanchemists.com “pH: 12,5-12,8 bij een concentratie van 1.070 mg/l” Bron: Carmeuse.nl Bij een langere blootstelling aan calciumhydroxide zullen de huidletsels meer uitgesproken zijn. Dit staat ook als dusdanig vermeld op veiligheidsfiches over calciumhydroxide. “Calcium hydroxide penetrates the ski