(Arbeids)geneeskundige sprokkels

Recente metingen tonen aan dat kinderen uit de Antwerpse stationsbuurt verhoogde loodwaarden in hun urine hebben, wat zorgen baart over de lokale bodemvervuiling en industriële activiteiten. Dit artikel biedt een gedetailleerde blik op de situatie, inclusief de bevindingen van professor Ben Nemery, reacties van betrokkenen en geplande verdere onderzoeken. Afbeelding: Overzicht bodemonderzoeken omgeving met verhogingen zware metalen. Bron: OVAM. Onderzoek door OVAM In 2022 startte OVAM, de Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij, met een bodemonderzoek in en rond de Jacob Jacobsstraat na aanwijzingen van verhoogde zware metalen in de bodem. Dit was geïnspireerd door een bodemstaal van een moestuinproject, wat leidde tot een uitgebreide analyse in de omgeving. OVAM ontdekte verhoogde niveaus van zink, nikkel en andere zware metalen in verschillende grondmonsters. In maar liefst zeven stalen overschreed de loodconcentratie zwaar de bodemsaneringsnorm. Voor zink was dat in tien s...

Recent onderzoek door het RIVM toont aan dat bewoners in de omgeving van Tata Steel in Nederland een hogere kans hebben om ziek te worden door de uitstoot van de fabriek. Het onderzoek legt een directe relatie tussen de emissies van Tata Steel en gezondheidseffecten. Voor bewoners van Wijk aan Zee, het meest getroffen gebied, verkort de verwachte levensduur met 2,5 maanden. Daarnaast neemt de kans op longkanker en astma toe.     Achtergrondinformatie: Fijnstof en stikstofoxiden Fijnstof en stikstofoxiden (NO x ) zijn schadelijke stoffen die in de lucht kunnen voorkomen. Fijnstof bestaat uit minuscule deeltjes (grotendeels ammonium-, nitraat- en sulfaatverbindingen, elementair koolstof en koolstofhoudende verbindingen zoals PAK) die diep in de longen kunnen doordringen. Stikstofoxiden zijn gassen die ontstaan bij verbrandingsprocessen. Beide stoffen zijn gekoppeld aan diverse gezondheidsproblemen zoals hart- en vaatziekten, astma en longkanker. Afbeelding: Basisconc...

Onderzoeksproject richtte zich op implementatie van Europese kaderovereenkomst over gezondheid en veiligheid in kapperssector. Meer dan een op de drie kappers in Europa heeft eczeem en kappers worden dagelijks blootgesteld aan gevaarlijke chemicaliën die kunnen leiden tot huid- en ademhalingsproblemen en andere nadelige gezondheidseffecten. Een onderzoeksproject gericht op de gezondheid en veiligheid van kappers is afgerond. Het project richtte zich op de implementatie van de Europese kaderovereenkomst over beroepsgezondheid en veiligheid in de kapperssector. Kappers hebben veelvuldig contact met gevaarlijke chemicaliën, wat gezondheidsrisico's met zich meebrengt zoals huidschade, ademhalingsproblemen en kanker. Het onderzoek toonde aan dat meer dan een op de drie kappers in Europa eczeem heeft. Daarnaast worden kappers dagelijks blootgesteld aan een breed scala aan haarcosmetische producten en gevaarlijke kapselchemicaliën, wat kan leiden tot huid- en ademhalingsproblemen en ander...

In de Jordaanse havenstad Aqaba zijn zeker twaalf mensen omgekomen en 250 anderen gewond geraakt bij een ongeval met een container met chloorgas. Het giftige gas kwam vrij toen de container tijdens het transport viel. Het ongeval vond plaats op 27 juni 2022. Een container met 25 ton chloorgas moest per schip naar Djibouti in de Hoorn van Afrika gebracht worden. Maar toen een kraan de container op het schip probeerde te plaatsen, stortte de container naar beneden en meteen kwam een grote gele gifwolk vrij. Bij het ongeval kwamen minstens twaalf mensen om het leven. Nog eens 250 anderen raakten gewond. De gewonden werden overgebracht naar twee openbare ziekenhuizen, een privéziekenhuis en een veldhospitaal. Chloor is bij kamertemperatuur een geelgroen gas met een typische, irriterende geur. Door afkoeling of door drukverhoging wordt het een heldere, amberkleurige vloeistof. Het wordt als vloeistof in aangepaste containers getransporteerd. Het kent vele toepassingen o.a. als bleekmiddel i...

Het SARS-CoV-2 virus is heel gevoelig voor zeep, alcohol en chloorverbindingen. Vandaar ook het advies dat je regelmatig je handen moet wassen (en dan liefst met zeep, want dat is nog het meest effectief, en is ook minder schadelijk voor de huid dan alcohol of chloorverbindingen). Nu, voor grote oppervlakken is het nog het gemakkelijkst om chloorverbindingen te gebruiken, en dan nog best een verdunning van natriumhypochloriet. Dit is nog het best bekend als "javel", oftewel bleekwater.  Maar met welke verdunning? Wel, bleekwater is op zich al een verdunde oplossing van natriumhypochloriet, doorgaans van 5%. Bij gebruik dien je dit nog verder te verdunnen. Het advies van de Belgische overheid Tot voor kort gaf Sciensano het advies om 10 ml bleekwater met 1 liter water te vermengen, maar in de geüpdatete versie van 1 april ( zie pdf ) hebben ze de dosis verviervoudigd naar 40 ml per liter water .  Waar mogelijk, reinig eenmaal per dag oppervlakken die...

Een werknemer is besmet met het coronavirus. Hij/zij gaat uiteraard in ziekteverlof, maar best wordt ook het werkoppervlak nog eens extra ontsmet. Maar welke producten dient men te gebruiken? Ik krijg na mijn hint in een vorig artikel  zo vaak deze vraag via mails en DM's dat ik het antwoord ook maar hier zal delen. Welke acties je concreet moet nemen wanneer een werknemr besmet is met het coronavirus SARS-CoV-2, heb ik al in een eerder blogartike l toegelicht.  Waarom Gezien het virus afhankelijk van de omgeving (luchtvochtigheidsgraad, temperatuur, verluchting, eigenschappen oppervlak) tussen 2 uur en 9 dagen (!) kan overleven, is het zinvol om ook het werkoppervlak van de zieke werknemer grondig te reinigen. Wat Welke producten dien je te gebruiken? Voor kleine oppervlakken (maximaal een oppervlakte van een ½ m²) is het gebruik van alcohol 70% toegestaan. Dit is gemakkelijk in gebruik en gemakkelijk verkrijgbaar. Voor grote oppervlakke...

Onlangs zijn weer de Nationale Dagen voor Arbeidsgeneeskunde gepasseerd, een tweedaags seminarie met tal van sprekers en uiteenlopende onderwerpen. De presentaties staan allemaal online . Een aantal collega's konden niet aanwezig zijn op beide dagen, maar willen toch een synthese van de belangrijkste aandachtspunten van enkele presentaties. Misschien wat beroepstechnisch, maar ik deel die voor de geïnteresseerden ook hier. Ik begin met de presentatie " De beroepsziekteverzekering anno 2019 " van dr. Marc Vandeweerdt van Fedris. Fedris is het vroegere Fonds voor de Beroepsziekten dat is samengesmolten met het Fonds voor Arbeidsongevallen. Aangiftes Het aantal aangiften van beroepsaandoeningen is langzaam aan het dalen (nog 2113 in 2018). Vier op de tien aangiftes van beroepsziekten is voor tendinopathieën (peesblessures, vnl. schouder en elleboog), één op de tien aantasting van de zenuwfunctie door druk (carpal tunnel syndroom), hardhorigheid door lawaai en tub...

Een tijdje terug heb ik een artikel gewijd aan de Probe-studie. Hieruit bleek dat de helft van de werknemers tijdens de uitvoering van hun werk blootgesteld worden aan chemische producten. Nu, de opvolging van deze vaak continu wisselende blootstelling aan steeds andere cocktails van chemische agentia is, wel, complex. En dat leidt ertoe dat men soms de spreekwoordelijke handdoek in de ring gooit. Zo heb ik enkele jaren terug moeten bemiddelen tussen een bedrijf dat recent gewijzigd was van externe dienst, en de nieuwe titularis-arts. Het bedrijf was gespecialiseerd in industriële reiniging voor bedrijven. Relatief vaste teams werden onderverhuurd en reinigden fabrieksruimtes, onderzoekslaboratoria, ziekenhuisvloeren en dergelijke meer. Heel verschillende én wisselende blootstellingen dus, heel complex allemaal. Wat had de vorige externe dienst uiteindelijk gedaan? Zij hadden voorzien in een uniforme opvolging van al deze personeelsleden, via een jaarlijkse bloedafnam...

Tijdens mijn vakantie heb ik eens het 310 pagina's tellende document over de PROBE studie doorgenomen (ja, ik doe niet enkel aan BASE jumping en free solo climbing*, soms lees ik ook wat).  Even ter verduidelijking: de PROBE studie is een recent onderzoek naar de blootstelling van de Belgische werknemers aan gevaarlijke stoffen via peilpraktijken. PROBE is een acroniem, dat staat voor "Hazardous chemical P roducts R egister for O ccupational use in Be lgium". (lijkt me dan wel eerder HCPRfOUiB, maar ik geef toe, dat bekt niet zo lekker). De analyse van de blootstellingsgegevens in de externe en interne diensten Mijn eerste indruk was: oh dear, we hebben niet veel bruikbare informatie in België. Shame on us. Er is namelijk een plethora aan interpretaties van "blootstelling" en "risico", niet alleen per bedrijf of functie, maar ook per externe dienst en per individuele arbeidsarts. Er is gewoonweg geen uniformiteit in registratie of i...

Een recent nieuwsbericht op BeSWIC verwijst naar een recent gepubliceerd KB dat op 13 oktober 2018 in werking treedt.  Titel 1 van boek VI van de codex over het welzijn op het werk handelt over chemische, kankerverwekkende en mutagene agentia. Bijlage VI.1-1 beschrijft de grenswaarden voor beroepsmatige blootstelling. Hier zijn nu een aantal chemische stoffen aan toegevoegd, en een aantal grenswaarden zijn gewijzigd. Van mei tot september 2017 is hiervoor een publieke raadplegingsprocedure uitgevoerd. Dit is gebeurd om conform EU richtlijnen te werken, en op basis van bevindingen van de ACGIH (de Association Advancing Occupational and Environmental Health). De vernieuwde lijst is hier te raadplegen. Lager in dit artikel het overzicht van nieuwe stoffen en stoffen met gewijzigde grenswaarden. Waarom is dit belangrijk?  De werkpostanalyses van werknemers die aan een van de nieuwe beschreven stoffen zijn blootgesteld, moeten worden aan...

In een lang vervlogen verleden volgde ik op een afdeling pneumologie de consultatie beroeps- en milieugerelateerde aandoeningen mee op. Met de regelmaat van de klok kwamen we patiënten tegen die al maanden, jarenlang astmaklachten hadden, en waar pas na veel omwegen de connectie met het werk werd gemaakt. Vandaag nog worden in België slechts 10% van de beroepsastma’s als dusdanig herkend en behandeld. Dus er is nog veel werk aan de winkel. Dr. David Bernstein, professor aan de universiteit van Cincinnatti, heeft recent een heel nuttige richtlijn opgesteld voor behandelend artsen, om beroepsastma door isocyanaten te diagnosticeren (zie pdf ). Maar eigenlijk kun je het stappenplan eenvoudig uitbreiden, en dan heb je een richtlijn voor detectie van quasi alle beroepsastma’s. Hieronder geef ik het weer in vier eenvoudige stappen en vijf mogelijke vaststellingen. Stap 1 – Anamnese Bevraag de patiënt. Wat doet hij/zij van werk? Is daar een blootstelling aan allergenen moge...

Gisteren is een bericht verschenen op de website van het FOD WASO. De "reprotoxische agentia" zijn via het KB van 21 juli 2017 toegevoegd aan boek VI van de Codex (Chemische, kankerverwekkende en mutagene agentia).       Wat zijn reprotoxische agentia? Repro(ductie)toxische stoffen zijn chemische producten die kunnen leiden tot verminderde vruchtbaarheid van man of vrouw, of tot afwijkingen in de ontwikkeling van het embryo of de foetus.   De meest notoire stof uit deze categorie is ongetwijfeld thalidomide, oftewel Softenon. Andere gekende reprotoxische stoffen zijn hormoonverstorende stoffen zoals bisfenol A (BPA), en loodverbindingen.   Deze stoffen zijn nu dus onderworpen aan dezelfde regels als kankerverwekkende en mutagene stoffen.   Wat houdt dit in? 1. Vermijden van de blootstelling Indien technisch mogelijk, is vervanging door een ander product v...

Een tijdje terug heeft Prevent me gevraagd een opiniestuk te maken over de discussie rond de onkruidbestrijder RoundUp. Het artikel is verschenen op de website van Prevent op 8 maart, en in de PreventActua 06/2016. Met ook dank aan Stef Van Damme voor het onderwerp en Bram Schittecatte voor de mooie herwerkingen en toevoegingen.   Scheldpartij De voorbije weken was er heel wat te doen over de gespannen verhouding tussen het International Agency for Research on Cancer (IARC) en de European Food Safety Authority (EFSA). Niet onlogisch. Het gebeurt immers niet alle dagen dat internationale instellingen, die moeten waken over de volksgezondheid, elkaar in de haren vliegen over een mogelijk verbod op een mogelijk kankerverwekkende onkruidverdelger. De onenigheid tussen beide instellingen draait om RoundUp, ‘s werelds meest gebruikte onkruidverdelger, geproduceerd door de Amerikaanse agromultinational Monsanto. Het hoofdbestanddeel van RoundUp is de chemische stof glyfosaat. ...