Doorgaan naar hoofdcontent

Gezondheidsrisico’s door uitstoot Tata Steel

Recent onderzoek door het RIVM toont aan dat bewoners in de omgeving van Tata Steel in Nederland een hogere kans hebben om ziek te worden door de uitstoot van de fabriek. Het onderzoek legt een directe relatie tussen de emissies van Tata Steel en gezondheidseffecten. Voor bewoners van Wijk aan Zee, het meest getroffen gebied, verkort de verwachte levensduur met 2,5 maanden. Daarnaast neemt de kans op longkanker en astma toe.

 

 

Achtergrondinformatie: Fijnstof en stikstofoxiden

Fijnstof en stikstofoxiden (NOx) zijn schadelijke stoffen die in de lucht kunnen voorkomen. Fijnstof bestaat uit minuscule deeltjes (grotendeels ammonium-, nitraat- en sulfaatverbindingen, elementair koolstof en koolstofhoudende verbindingen zoals PAK) die diep in de longen kunnen doordringen. Stikstofoxiden zijn gassen die ontstaan bij verbrandingsprocessen. Beide stoffen zijn gekoppeld aan diverse gezondheidsproblemen zoals hart- en vaatziekten, astma en longkanker.

Afbeelding: Basisconcept van het verband tussen emissies en gezondheidsrisico’s. Bron: Rapport RIVM, p. 16.

 

Het onderzoek van het RIVM

Het RIVM-onderzoek is uniek omdat het de gehele keten van uitstoot naar gezondheid onderzocht heeft. Er is gebruikgemaakt van multidisciplinaire kennis om de risico’s te berekenen. Bewoners worden blootgesteld aan een mix van stoffen waaronder fijnstof, stikstofoxiden, lood en PAK (Polycyclische Aromatische Koolwaterstoffen). Vooral in Wijk aan Zee zijn de gezondheidseffecten het meest merkbaar: 80% van de inwoners ervaart hinder in de vorm van geur, stof en geluid. Ook melden ze slaapproblemen en zorgen omtrent hun gezondheid.

Afbeelding: Percentage respondenten dat matige tot ernstige stofhinder, geurhinder, geluidhinder, slaapverstoring en bezorgdheid voor gezondheid ervaart voor de woonclusters, Kennemerland en Nederland. Bron: Rapport RIVM, p. 228.

 

Het RIVM heeft berekend dat door de uitstoot van Tata Steel mensen in Wijk aan Zee gemiddeld 2,5 maanden korter leven door blootstelling aan fijnstof en stikstofdioxide. Daarnaast vergroot fijnstof de kans op longkanker. Ongeveer 4 procent van de nieuwe gevallen per jaar is toe te schrijven aan deze uitstoot. De blootstelling aan stikstofdioxide vergroot de kans op astma: het gaat om ongeveer 3% van de nieuwe gevallen van astma bij kinderen onder de 18 jaar.

Afbeelding: Cumulatieve extra risico op acute sterfte per jaar per persoon in de periode 2019-2021, uitgesplitst naar de WHO-advieswaarde voor de dagelijkse concentratie van PM2,5. Bron: Rapport RIVM, p. 147.

Afbeelding: Cumulatief extra risico op acute sterfte per jaar per persoon in de periode 2019-2021, uitgesplitst naar de WHO-advieswaarde voor de dagelijkse concentratie van NO2. Bron: Rapport RIVM, p. 175.

 

Geografische verschillen

De gezondheidseffecten verschillen per woonkern. Op grotere afstand van Tata Steel nemen de effecten af. Toch ervaren in totaal bijna 118.000 mensen in omliggende dorpen zoals Beverwijk en IJmuiden hinder door de uitstoot van de fabriek.

Afbeelding: Depositie van PAK op locaties in Wijk aan Zee (A), elders in de IJmond regio (B) en enkele achtergrondlocaties (C). Bron: Rapport RIVM, p. 83.

 

Wettelijke normen en bedrijfsreactie

Ondanks de negatieve gezondheidseffecten, blijft Tata Steel binnen de wettelijke normen voor emissies. Het bedrijf heeft verschillende projecten lopend om de uitstoot te verminderen, waaronder de installatie van ontstoffings- en afzuigsystemen. Het doel is om in 2045 CO2-neutraal te zijn.

 

Aanbevelingen en vervolgstappen

De meeste gezondheidswinst is te behalen door de uitstoot van fijnstof en stikstofoxiden te reduceren. Meer kennis is nodig over de gecombineerde effecten van verschillende stoffen. Hoewel het RIVM geen concrete aanbevelingen doet, biedt het onderzoek handvatten voor het ministerie en andere beleidsmakers.

Afbeelding: Gebruikte indicatoren om gezondheidsrisico’s uit te drukken. Bron: Rapport RIVM, p. 236.

 

Implicaties voor preventieadviseurs

Voor preventieadviseurs in België is dit onderzoek vooral een waarschuwing over de potentiële gezondheidsrisico’s die industriële uitstoot kan veroorzaken. Het benadrukt het belang van multidisciplinair onderzoek en strenge regulering om de volksgezondheid te beschermen.

 

 

De uitstoot van Tata Steel heeft directe en ernstige implicaties voor de volksgezondheid, met name voor de inwoners van Wijk aan Zee. Hoewel het bedrijf binnen wettelijke normen blijft, is actie vereist om de gezondheidsrisico’s te minimaliseren. Preventieadviseurs en beleidsmakers hebben een belangrijke rol in het adresseren van deze risico’s en het implementeren van effectieve preventiemaatregelen.


Bronnen:

RIVM - Directe relatie tussen uitstoot Tata Steel en hinder en kans op ziekte https://www.rivm.nl/nieuws/directe-relatie-tussen-uitstoot-tata-steel-en-hinder-en-kans-op-ziekte

RTL Nieuws - RIVM: omwonenden Tata Steel worden sneller ziek en gaan 2,5 maand eerder dood https://www.rtlnieuws.nl/economie/artikel/5409121/rivm-omwonenden-tata-steel-worden-sneller-ziek-en-gaan-25-maanden-eerder



Populaire posts van deze blog

Nieuwe publicatie: Verzameling van de rechtspraak over psychosociale risico's op het werk (2016-2023)

In een gezamenlijke inspanning hebben de Algemene Directie Humanisering van de Arbeid van de FOD Werkgelegenheid en academici een uitgebreide verzameling samengesteld van rechtspraak gerelateerd aan psychosociale risico's op het werk. Dit document, dat de periode van 2016 tot 2023 beslaat, biedt inzicht in hoe rechtbanken omgaan met de gewijzigde wetgeving sinds 2014 over deze materie. Het is bedoeld om preventieadviseurs en anderen die met deze problematiek te maken hebben, direct naar relevante casussen en thema’s te leiden. Afbeelding: Studievoormiddag van de FOD Werkgelegenheid. Bron: Youtube. De toenemende relevantie van psychosociale risico's Met een historisch hoog aantal langdurig afwezige werknemers in België, onderstrepen psychosociale risico's op het werk – zoals stress, burn-out, en pesterijen – de noodzaak voor een effectieve aanpak en preventie. De wet van 4 augustus 1996, die werknemersbescherming biedt, en de significante wijzigingen in de wetgeving si

Controles op veiligheid van opblaasbare attracties

Opblaasbare attracties zoals springkastelen zijn een populaire aanvulling op ( bedrijfs )evenementen, maar recente incidenten en controles hebben veiligheidsproblemen aan het licht gebracht. Deze zorgen hebben geleid tot een aankondiging door de FOD Economie om toekomstige evenementen strenger te gaan controleren.   Veiligheidsrichtlijnen en regelgeving Aanbieders van opblaasbare structuren, zoals springkastelen en obstakelparcours, moeten de veiligheid van hun diensten garanderen. Dit houdt in dat zij zich moeten houden aan specifieke regelgeving, waaronder het Koninklijk Besluit betreffende de uitbating van speelterreinen en het Koninklijk Besluit voor de organisatie van actieve ontspanningsevenementen. Deze wetten stellen duidelijke eisen aan de veiligheid en het toezicht op deze attracties.   Veelvoorkomende veiligheidsproblemen Enkele van de meest zorgwekkende bevindingen door de FOD Economie omvatten: Onvoldoende schokdemping: Een geschikte schokdempende ondergr

Jicht en jus (d'orange)

Recent heb ik gelezen dat softdrinks een jichtopstoot kunnen veroorzaken! Drinken van twee gesuikerde softdrinks per dag zou de kans op een jichtopstoot met 85% doen stijgen. Het vruchtsuiker (fructose) is verantwoordelijk voor dit verhoogd risico, dieetdranken geven geen probleem. Ook andere producten die fructose bevatten (fruitsappen, appels en sinaasappels) geven een verhoogde kans op jicht!? Kijk, dat is dus nieuw voor mij. In alle overzichtslijstjes voor jichtlijders vind je net terug dat je fruit naar believen mag nuttigen. Snoepjes die fructose bevatten moet je dan weer vermijden. Ja, het wordt soms verwarrend. Jicht is een reumatische aandoening. Ze is al heel lang geleden beschreven.  De Griekse geneesheer Hippocrates had het er 25 eeuwen geleden al over. Men dacht wel altijd dat jicht een gevolg was van een overdaad aan alcohol en rijkelijke maaltijden. De jichtlijder kreeg alle schuld voor zijn ziekte in de schoenen geschoven. Maar het is een te hoog urinezuurgehal