Doorgaan naar hoofdcontent

Lies, damned lies, and statistics

De laatste weken ben ik weer enorm veel bezig met het opstellen van allerhande rapporten. Stress en re-integratie en aandoeningen, oh my.

Uitgebreide analyses over allerhande gezondheidsparameters en verzuimcijfers. Inzichten voor de  werkgever in wat leeft in hun bedrijf. De juiste richting aanwijzen naar de pijnpunten, opdat ze de nodige beleidsmaatregelen kunnen nemen.

Ik probeer hier altijd zo transparent mogelijk in te zijn. Duidelijke grafieken die enkel objectieve waarheden verkondigen.

En toch, en toch. Ik moet dan telkens denken aan de uitspraak die Mark Twain heeft gepopulariseerd: "There are three kinds of lies: lies, damned lies, and statistics".



Wil je bijvoorbeeld een stijging van het ziekteverzuim laten zien, maar die is er enkel in het voorbije jaar an een sterke daling in de voorgaande jaren? Dan kun je enkel de cijfers van het laatste jaar weergeven. Kijk eens wat een stijging! Feitelijk correct, maar geen waarheidsgetrouwe weergave van deze feiten. 

Ik bezondig me niet in zulk opzettelijk manipuleren van de cijfers. Maar ik tweak wel nogal eens de Y-as. Uiteraard alleen om een duidelijker grafiek weer te geven, maar uiteindelijk beïnvloed je zo wel je publiek. 

Het afkappen van de Y-as is iets wat ik vaak doe. Zitten alle waarden bijvoorbeeld tussen 15 en 17%? Dan ga ik nogal eens starten vanaf 15%, tot 17%; oogt visueel veel mooier, en je kunt kleine schommelingen beter visualiseren. Maar die kleine schommelingen lijken dan natuurlijk ook veel dramatischer dan dat ze misschien zijn. - De stressklachten escaleren verontrustwekkend! - Eh, nou nee, ze zijn lichtjes gestegen van 15,6 naar 16,4%.

Of soms laat ik bij staafdiagrammen soms de balk verder stijgen dan de Y-as. Het resultaat lijkt dan spectaculair hoog. - O mijn god, het aantal werknemers met rugklachten is zo hoog dat het niet meer in de tabel past! He, als het voor Al Gore werkte in An Incovenient Truth, waarom dan niet voor mij.


Voor het geval dat er toch enige werkgevers, HR-verantwoordelijken, interne preventieadviseurs of werknemersvertegenwoordigers zijn die rapporten van mij ontvangen hebben en nu met stijgende verontrusting dit blogartikel lezen: alle gekheid op een stokje, uiteraard ga ik steeds een zo getrouw mogelijke interpretatie van de feiten weergeven. Die zijn op zich zeker interessant genoeg.

Populaire posts van deze blog

Nieuwe nieuwsbrief: Wijs op Werk

Update juli 2026 - de nieuwsbrief heet nu Wijs op Werk Wat hieronder staat is nog altijd juist, alleen de naam en de plek zijn veranderd. De nieuwsbrief verschijnt vanaf nu als Wijs op Werk , met een eigen website: wijsopwerk.be . Waarom de naamswissel? "Werk" dekt beter waar het over gaat: welzijn, preventie, verzuim- en re-integratiebeleid, wetgeving, en wat AI daar concreet mee doet. Wekelijks, met daarbij een persoonlijk essay dat alleen in de eigen nieuwsbrief verschijnt. Alle edities en alle artikels staan voortaan op wijsopwerk.be . Inschrijven kan daar rechtstreeks: wijsopwerk.be/nieuwsbrief . -- Juli 2025 Sinds kort heb ik op LinkedIn een nieuwsbrief gelanceerd: Wegwijs in welzijn. Daarin bundel ik wekelijks de artikels die ik publiceer over welzijn, preventie en arbeidsgezondheid. De reden? Er verschijnt zoveel informatie, wetswijzigingen en opinies dat het soms moeilijk is om het overzicht te bewaren. Met deze nieuwsbrief wil ik alles bundelen en gestructureerd ...

Nieuwe artikels

Ik ben nog aan het overwegen hoe ik mijn publicaties op lange termijn ga aanpakken—of ik verder werk aan mijn blog, artikels zowel op LinkedIn als hier blijf delen, een onderscheid maak op basis van onderwerp, of een andere richting insla. Voorlopig kan je al mijn nieuwe artikels terugvinden op mijn LinkedInpagina via deze link: https://www.linkedin.com/in/edelhartkempeneers/recent-activity/articles/ .

Nieuw advies van de HGR: Maatregelen om de schade en risico’s van alcoholgebruik te beperken, ook op het werk

Alcoholgebruik brengt aanzienlijke gezondheids- en maatschappelijke risico’s met zich mee. Het beperken van de schade en risico’s vereist een brede aanpak op maatschappelijk, individueel en contextspecifiek niveau, zo stelt de Hoge Gezondheidsraad (HGR) in haar recentste advies. In dit artikel belicht ik de belangrijkste aanbevelingen, en wat dit betekent voor werkgevers. De impact van alcoholgebruik Alcohol is wereldwijd een van de belangrijkste oorzaken van ziekte en sterfte. Het verhoogt het risico op cardiovasculaire aandoeningen, kanker, psychische stoornissen en leverziekten. Daarnaast heeft het ernstige maatschappelijke gevolgen zoals verkeersongevallen, agressie, en verlies van productiviteit. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat er geen veilig consumptieniveau is zonder gezondheidsrisico’s. Daarom adviseert de HGR om maatregelen te nemen die zowel gericht zijn op het verminderen van alcoholgebruik als op het beperken van de schade ervan. Een geïntegreerde aanpak: drie pij...