Doorgaan naar hoofdcontent

Zachte heelmeesters

Meer dan 400.000 werknemers zijn langer dan een jaar thuis door ziekte. Na zes maanden arbeidsongeschiktheid zal nog de helft van de werknemers succesvol kunnen re-integreren in hun oorspronkelijke functie. Na een jaar is dat minder dan één op de vijf.

Wij als artsen hebben een impact op het herstel. Hoe sneller iemand progressief het werk hervat met een correcte opvolging, hoe groter de kans op een succesvolle re-integratie.

De patiënt kiest er natuurlijk zelf niet voor om ziek te worden. Dit wordt vaak als argument aangehaald tegen maatregelen die de stijgende ziektekosten willen aanpakken. Maar eigenlijk vind ik die opmerking naast de kwestie. We hebben wel degelijk een impact op de weg naar een spoedig herstel. Een actieve reactivatie past hier in, en is ook in het belang van de patiënt zelf.


Rugpijn

In de jaren ’90 en '00 zagen we een sterke toename van zowel de incidentie als prevalentie van deze aandoening: steeds meer mensen hadden last van de rug, en steeds vaker en langduriger. Op heden is het nog steeds de belangrijkste oorzaak van arbeidsongeschiktheid.

Nochtans is het werk niet fysiek zwaarder geworden, integendeel. Ergonomische maatregelen hebben de arbeidsomstandigheden grooso modo verbeterd. Er blijkt echter een belangrijke psychogene factor. Je voelt je gestresseerd; dit leidt tot spierspanningen. Hierdoor slaap je slechter, voel je je niet goed in je vel. Een vicieuze cirkel die leidt tot arbeidsongeschiktheid door rugpijn; maar het is niet de oorzaak, hoogstens een verergerende factor.

Wij als artsen gaven nogal eens een goed bedoeld, maar verkeerd advies. We keken peinzend naar de röntgenfoto's, schudden meewarig het hoofd en toonden aan de patiënt al de uitpuilingen en papegaaienbekken. "Uw rug is versleten," zeiden we dan. "Vanaf nu moet u het rustiger aan doen. Neem alle tijd om te herstellen, en laat u in het genezingsproces leiden door de pijn." En vervolgens schreven we platte bedrust voor, pijnstillers en spierontspanners.

Ondertussen weten we dat dit het herstel enkel vertraagt; de spieren kwijnen weg en de belastbaarheid daalt nog verder. De snelste weg naar revalidatie is activering met een concreet oefenprogramma. Zo staat ook beschreven in de klinische praktijkrichtlijn hierover van het Federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg.

Stress en burn-out

De laatste jaren zien we een sterke toename van uitval door stressklachten; nog even en het heeft rugklachten ingehaald als de belangrijkste oorzaak van verzuim.

En we zijn dezelfde fout aan het maken.

Want wat is het advies? Laat die persoon “terug op adem komen”. Val hem of haar zeker niet lastig door in de eerste maanden aan te sporen tot een gedeeltelijke werkhervatting.

Het gevolg? De patiënt voelt zich inderdaad tijdelijk beter, maar het onderliggend probleem is niet aangepakt. Enkele maanden later wordt het des te moeilijker voor de werknemer om het werk te hervatten.

Actieve re-integratie

Een gestructureerd overleg tussen de behandelend arts, de adviserend arts en de arbeidsarts dringt zich op, met een goede begeleiding van de werknemer via overleg met de werkgever naar een progressieve re-integratie.

En de richtlijnen die de werkgroep in opdracht van minister Maggie De Block gaat opstellen, kunnen hierbij helpen - maar meer daarover binnenkort in mijn opiniestukken voor Prevent en de Artsenkrant :-).

Populaire posts van deze blog

Cyanide

En nog eens een strikt arbeidsgeneeskundig blogartikel. Een van de aan mij toegewezen bedrijven heeft informatie gevraagd over cyanides. Redelijk gespecialiseerde informatie wellicht, maar relevant voor bedrijven die met blauwzuur werken. En om collega's arbeidsgeneesheren en preventieadviseurs het opzoekwerk te besparen, maak ik de tekst ook maar publiek. --- CYANIDE 1. Fysische en chemische eigenschappen HCN Heerlijk verfrissend... eh, ruik ik amandelen? HCN is een kleurloze vloeistof of kleurloos gas met de karakteristieke geur van bittere amandelen. HCN gas en vloeistof zijn mengbaar met water en oplosbaar in ethanol en ether. Het kook- en smeltpunt van HCN zijn respectievelijk 25,70°C en -13,24°C. HCN wordt gebruikt als ontsmettings- of desinfectiemiddel, of in chemische syntheses. NaCN en KCN De zouten NaCN en KCN zijn witte, kristallijne vaste stoffen met een lichte amandelgeur. Het smeltpunt van NaCN is 560°C en van KCN 620-635°C. KCN is goed oplosbaar i

Is maté oké?

Maté is een infusie van yerba maté bladeren in heet water. Het lijkt nog het meeste op thee, en wordt in de Zuid-Amerikaanse landen ook in plaats hiervan en in plaats van koffie gedronken. Eeuwenoud symbool van gezondheid en vriendschap, is deze drank er hét sociale bindmiddel. Maté is ook in de lage landen verkrijgbaar, in kruidenwinkels maar ook in grootwarenhuizen. En het heeft een afzetmarkt. Niet alleen bij inwijkelingen uit Zuid-Amerika. Maté wordt, naast groene thee, namelijk ook aanbevolen als hulpmiddel bij afvallen. Op een relatief bekende website staat maté geklasseerd onder "planten zonder risico", "... U kunt ook rechtstreeks thee van maté of groene thee nemen: gemakkelijk te vinden en veelvuldig gebruikt ..." Tal van dieetwebsites raden ook maté aan, omwille van tal van redenen: naast bijkomend gewichtsverlies, heeft het een beschermend effect op het hart. Het doet de slechte cholesterol dalen en beschermt tegen beschadigingen van het DNA. Het h

Artificiële intelligentie op het werk: voorbeeld van een nuttige toepassing voor de preventieadviseurs

Het is moeilijk om specifieke voorspellingen te doen over wat er de komende jaren belangrijk zal zijn op het vlak van preventie op het werk in België, omdat dit afhankelijk is van verschillende factoren zoals de ontwikkelingen op het gebied van technologie, wetgeving en economie. Het is wel waarschijnlijk dat artificiële intelligentie een belangrijke rol zal spelen. EU-OSHA en Eurofound hebben recent rapporten gepubliceerd over hoe AI de arbeidsomstandigheden kan beïnvloeden. Ook zal de nieuwe campagne van EU-OSHA voor 2023-2025 focussen op nieuwe digitale technologieën op het werk. Ik heb daar in de zomer van 2022 al een aantal artikelen aan besteed, en naar aanleiding hiervan heeft Ruben Baes van Amelior me gevraagd om er een workshop over te geven aan preventieadviseurs, wat ik met veel plezier ook heb gedaan. Het is echt een boeiend onderwerp, en mensen beseffen nog niet hoeveel ze nu al in contact komen met AI op het werk. Die suggesties die Outlook geeft om te antwoorden op een m