Doorgaan naar hoofdcontent

Komt er een tweede piek van COVID-19 en zo ja, wanneer?

Zijn we in België aan het einde van een vanaf nu jaarlijks "coronavirusseizoen", zoals we gewoon zijn voor het griepvirus? Is het definitief achter de rug, zoals destijds met SARS en MERS? Of komt er dit jaar al een tweede golf, en wanneer dan? Omdat ik zowel van klanten als intern van collega's regelmatig deze vraag krijg voorgelegd, heb ik mijn voorspelling hierover even uitgeschreven.
Elk jaar zien we een griepseizoen optreden. Gedurende een tiental weken worden er een half miljoen mensen besmet, raken ze ziek, en verdwijnt het virus ook weer. Waarom verdwijnt het weer? Er is toch een reservoir van nog ruim 10 miljoen te infecteren Belgen? En die zijn zeker niet allemaal gevaccineerd. Een verklaring die soms wordt gegeven is de komst van de late lente, de wijzigingen van de weersomstandigheden. Gaan we hetzelfde beeld zien bij het SARS-CoV-2-virus?
Geen alternatieve tekst opgegeven voor deze afbeelding
In een vorig artikel heb ik al aangetoond dat de "tweede piek" van de peilingen naar grippaal klachtenbeeld door Sciensano (zie bovenstaande grafiek) in feite klachten door COVID-19 zijn. Hier zien we dat de epidemische verspreiding van het SARS-CoV-2-virus effectief een gelijkaardig beeld vertoont als het influenzavirus elk jaar doet: gedurende een vier à vijf weken een steile klim, een doorgaans scherpe piek, en dan weer gedurende vier à vijf weken een snelle daling tot onder de epidemische grens. Dat deed het al eerder in China, en is nu ook in de meeste Europese landen te zien. In een aantal Zuid-Amerikaanse landen is nu pas de klim gestart. Dus klimaat verklaart niet alles. Maar het geeft wel hoop dat het seizoen nu ook "achter de rug" is, ongeacht of er nu 10.000 manifestanten samenkomen of niet.
Geen alternatieve tekst opgegeven voor deze afbeelding
Keerzijde van de medaille is dan wel dat er dan eigenlijk een min of meer gelijkaardig beeld is, ongeacht wat we doen, en er dan ook wederom een nieuw coronaseizoen op ons afkomt. Wanneer is nog niet zeker; misschien al tegen oktober/november, want dan voelen de vier gekende coronavirusstammen die de gewone verkoudheid veroorzaken, zich nog het best. Dit is een nieuw virus, misschien gaat het ook pas tegen december/januari zijn. Er zijn nu indicaties dat het SARS-CoV-2-virus al enkele maanden rondwaarde in China, en pas tegen eind december epidemische vormen is gaan aannemen. 
Er zijn wel sterke indicaties dat het wel degelijk uitmaakt welke maatregelen er getroffen worden. Correlatie is natuurlijk geen causatie, maar het lijkt toch duidelijk dat een snelle en kordate aanpak een duidelijke impact heeft. Ik heb de grafiek van Sciensano wat herwerkt, zie hieronder. Je kunt toch zien dat de exponentiële toename van coronagerelateerde klachten quasi onmiddellijk na de start van de "lockdown light" een halt wordt toegeroepen.
Geen alternatieve tekst opgegeven voor deze afbeelding
Dat zou echter betekenen dat er telkens opnieuw een nieuwe golf aankomt van zodra de maatregelen gelost worden. Dit zien we tot dusver niet in België, en ook in andere Europese landen blijft de situatie tot dusver positief evolueren. Maar in Iran is het virus wel opnieuw aan een duidelijke opmars bezig zoals ook in onderstaande grafiek te zien is, en ook Zuid-Korea geeft aan dat er een tweede golf bezig is (ook al zijn het hier tot dusver eerder uitbraken). In enkele Duitse deelstaten worden er ook nieuwe uitbraken gezien… ik moet zeggen, dat lijken me toch belangrijke signalen.
Geen alternatieve tekst opgegeven voor deze afbeelding
Het is zinvol om lessen te trekken uit het verleden. Tijdens de influenzapandemie in 1918-1919, de "Spaanse griep" (die trouwens in de USA is gestart) was er een tweede en derde golf te zien, zie ook de grafiek hieronder. 
Geen alternatieve tekst opgegeven voor deze afbeelding
Het ene virus is het andere niet. Het SARS-CoV-2-virus zou een gelijkaardig beeld kunnen geven met een nog veel hogere piek dit najaar, het zou ook volledig kunnen verdwijnen zoals eerder het SARS-CoV-1-virus en het MERS-virus, en het zou ook nog een volledig ander effect kunnen hebben. Er zijn zoveel factoren die kunnen meespelen. Heeft misschien ruimschoots de helft van de bevolking al een gedeeltelijke immuniteit, zoals een recente studie suggereert? Is het effect van verspreiding via aerosol toch belangrijker dan momenteel ingeschat, zoals een aantal andere studies doen vermoeden (wat ik in deze video uitleg)? Is er een nu toenemend beschermend effect van vitamine D dat verklaart waarom coronavirussen doorgaans enkel in de late herfst tot de vroege lente circuleren? Er zijn nog zoveel ongekende factoren.
Conclusie is: uiteindelijk weten we niet wat de toekomst zal brengen. Maar ik verwacht wel een tweede golf, ja. Misschien pas tegen eind december / begin januari, maar het zou ook al in september prijs kunnen zijn. Dus tot wanneer er een effectief vaccin of geneesmiddel is, blijven we dit best zorgvuldig opvolgen, en wordt er op basis van voortschrijdend inzicht en up-to-date data snel en kordaat bijgestuurd. Mijn advies naar de bedrijven is alleszins al om ervan uit te gaan dat een tweede golf eraan komt, en de operationele werking hier nu al op te voorzien.

Populaire posts van deze blog

Jicht en jus (d'orange)

Recent heb ik gelezen dat softdrinks een jichtopstoot kunnen veroorzaken! Drinken van twee gesuikerde softdrinks per dag zou de kans op een jichtopstoot met 85% doen stijgen. Het vruchtsuiker (fructose) is verantwoordelijk voor dit verhoogd risico, dieetdranken geven geen probleem. Ook andere producten die fructose bevatten (fruitsappen, appels en sinaasappels) geven een verhoogde kans op jicht!? Kijk, dat is dus nieuw voor mij. In alle overzichtslijstjes voor jichtlijders vind je net terug dat je fruit naar believen mag nuttigen. Snoepjes die fructose bevatten moet je dan weer vermijden. Ja, het wordt soms verwarrend. Jicht is een reumatische aandoening. Ze is al heel lang geleden beschreven.  De Griekse geneesheer Hippocrates had het er 25 eeuwen geleden al over. Men dacht wel altijd dat jicht een gevolg was van een overdaad aan alcohol en rijkelijke maaltijden. De jichtlijder kreeg alle schuld voor zijn ziekte in de schoenen geschoven. Maar het is een te hoog urinezuurgehal

Is maté oké?

Maté is een infusie van yerba maté bladeren in heet water. Het lijkt nog het meeste op thee, en wordt in de Zuid-Amerikaanse landen ook in plaats hiervan en in plaats van koffie gedronken. Eeuwenoud symbool van gezondheid en vriendschap, is deze drank er hét sociale bindmiddel. Maté is ook in de lage landen verkrijgbaar, in kruidenwinkels maar ook in grootwarenhuizen. En het heeft een afzetmarkt. Niet alleen bij inwijkelingen uit Zuid-Amerika. Maté wordt, naast groene thee, namelijk ook aanbevolen als hulpmiddel bij afvallen. Op een relatief bekende website staat maté geklasseerd onder "planten zonder risico", "... U kunt ook rechtstreeks thee van maté of groene thee nemen: gemakkelijk te vinden en veelvuldig gebruikt ..." Tal van dieetwebsites raden ook maté aan, omwille van tal van redenen: naast bijkomend gewichtsverlies, heeft het een beschermend effect op het hart. Het doet de slechte cholesterol dalen en beschermt tegen beschadigingen van het DNA. Het h

Benzeen en muconzuur

Beste bloglezers, ik ga het eens hebben over benzeen. Benzeen gaat al een tijdje mee in onze Westerse maatschappij. Het werd in de helft van de 19e eeuw al op industriële schaal geproduceerd. Benzeen heeft een platte ringstructuur, met elektronen die vrij kunnen bewegen in “wolken” boven en onder de ring. Hierdoor is het een heel stabiel molecule, en heel nuttig bij allerhande industriële toepassingen. Er zijn een hele reeks moleculen met gelijkaardige atoomringen, en die worden allemaal aromatische verbindingen genoemd. Ik ben er nu wel snel over heen gegaan, maar destijds hebben hele slimme mensen er een heel lange tijd over gedaan om deze ringstructuur te achterhalen. Friedrich August Kekulé zou uiteindelijk de structuur van benzeen ontdekt hebben naar aanleiding van een droom over een slang die in zijn eigen staart beet. Dromen zijn dus niet altijd bedrog. Om terug te komen op benzeen: helaas is het naast nuttig ook tamelijk ongezond. Benzeen heeft bij acute blootstellin