(Arbeids)geneeskundige sprokkels

Toen ik jong was (nou, jong er ), kon ik uren doorbrengen met het doodschieten van Nazi's in Wolfenstein 3D ("Mein Leben!"), neerhakken van demonen uit de poorten van de hel in Doom, of platbombarderen van de monsterlijke Harkonnens in Dune 2. Maar dat was vroeger. Nu ben ik veel te gesofistic gefosisti  druk bezet om spelletjes te spelen. Maar toen ik hoorde dat Niantic Pokémon Go had uitgebracht, een augmented reality spel, was ik wel geïntrigeerd. Het concept augmented reality heeft me namelijk al geboeid van toen ik het in 1991 de eerste keer ervoer op Flanders Technology International te Gent. Een klein schermpje in een bril die je opzette, projecteerde een beeld op je netvlies. Eigenlijk exact hetzelfde principe als de Google Glass, maar dan met een resolutie van 100 pixels, monochroom rood, en met een dikke kabel verbonden met een logge 386 pc. Ok, eigenlijk was ik toen behoorlijk ontgoocheld, en in de kwarteeuw sedertdien ben ik nog steeds aan het wa...

Het lijkt wel alsof er elke week een nieuwe bes of noot or whatever ontdekt wordt in het hooggebergte van de Himalaya of de tropische regenwouden van Brazilië, die je overlaadt met antioxidanten, flavinoïden en multivitamines en hierdoor je levensverwachting met een halve eeuw verlengt, je de lichaamscurves van Scarlett Johansson bezorgt en/of je seksuele prestaties op hetzelfde niveau brengt als die van Don Juan Tenorio. Objectief onderzoek laat  echter geen spaander heel van zulke beweringen. De globetrottende bedrijfsadviseur Martin Lindstrom besteedt een volledig hoofdstuk aan het fenomeen in zijn boek " Brandwashed ". Slimme marketers misbruiken de hoopvolle verwachtingen van nietsvermoedende consumenten, en verleiden hen tot het kopen van veel te dure producten die hun beloftes gewoonweg niet kunnen waarmaken. Een wetenschappelijke studie heeft een mild positief effect gezien op de gezondheid van ratten wanneer ze gojibessen krijgen? Een nieuw superfood is gebore...

Je gaat sterven. Misschien vandaag nog, misschien pas binnen 100 jaar, maar vroeg of laat zal het zover zijn. Dit is een waarheid die niet altijd even gemakkelijk valt, zeker wanneer de verwachte einddatum eerder in de nabije toekomst ligt. Ook artsen hebben er moeilijkheden mee om dit te communiceren naar hun patiënt of diens aanverwanten. Hierover is eergisteren  een interessant artikel  verschenen in de New York Times. Ik kan hier inkomen. Toen ik als vers afgestudeerde arts voor mijn werk op de afdeling beroepsziekten een patiënt met een mesothelioom bevroeg over zijn beroepsgeschiedenis, was ik ook ontwijkend over zijn vragen over de overlevingskans (die was - toen althans - nul). Laat zijn behandelende arts het die arme man maar voorzichtig zeggen, dacht ik; wie ben ik om zijn (valse) hoop definitief de kop in te drukken. Maar misschien heeft zijn behandelende arts het ook niet durven zeggen, en heeft de zelfstandige dakwerker niet de kans gehad om alles op een waa...

Onlangs zijn er een aantal nieuwsartikelen verschenen naar aanleiding van een studie in de New England Journal of Medicine: over twee vrouwen die tijdelijk blind raakten nadat ze liggend in bed te lang hadden gestaard naar het scherm van hun smartphone. En, zo benadrukken de journalisten, deze effecten hielden maandenlang aan! Na het eerder advies van de Hoge Gezondheidsraad over de risico’s van “blauwe” LED-verlichting, en de recente nieuwberichten over slaapstoornissen bij kinderen die tablets of smartphones gebruiken, wordt het nu écht wel tijd dat er iets gedaan wordt aan dit prangende gezondheidsrisico, vooraleer er ernstige en blijvende schade optreedt! Niet?   Niet.   Angst verkoopt. En men deinst er niet voor terug om hiervoor objectieve informatie compleet uit hun context te rukken, en op een bedrieglijke wijze te interpreteren. Dat heeft men een tijdje geleden nog gedaan met het rapport van het IARC over rood en bewerkt vlees (met bij ...

Moeten uw werknemers in warme weersomstandigheden hun werk verrichten? Dan heeft u als werkgever (of in diens opdracht, als interne preventieadviseur) de verantwoordelijkheid om ze te beschermen. Met welke middelen kunt u de werknemers beschermen bij een rechtstreekse blootstelling aan de stralen van de zon?  U verneemt het hier. Zonnestralen en gezondheid Ongeveer de helft van de stralen van de zon bestaat uit zichtbaar licht. De andere helft bestaat uit infrarode warmtestraling en voor een klein deel uit ultraviolet licht. Ultraviolet-A (uva) en ultraviolet-B (uvb) zijn twee types straling die de huid kunnen beschadigen. Ultraviolet-C (uvc) wordt door de ozonlaag tegengehouden en bereikt de aarde niet. Uva-stralen vormen het grootste deel van de ultraviolette straling. Deze stralen zijn de hele dag aanwezig en zorgen voor een snelle maar kortstondige bruine tint. Deze stralen dringen diep in de huid door en beschadigen de lagere huidlagen. Zo veroorzaken ze zonnebr...

Wat is de oorsprong van het woord "kanker"? Wat hebben kleurstoffen voor textiel te maken met chemotherapie? Hoe was het mogelijk dat men tientallen jaren zeer uitgebreide (en invaliderende) chirurgische ingrepen heeft uitgevoerd bij borstkanker, terwijl hierdoor niet meer patiënten overleefden? Het antwoord op zulke vragen vind je in het boek The Emperor of All Maladies: A Biography of Cancer  door Siddhartha Mukherjee. Nu, ik wil hier niet de verkeerde indruk scheppen dat het boek enkel een samenraapsel is van interessante weetjes over dit verschrikkelijke verschijnsel. Integendeel, het is een magistraal boek dat de hele geschiedenis van de verschillende verschijningsvormen van kanker en haar behandelingswijzen samenbrengt in een coherent geheel. Zo wijdt hij een hoofdstuk aan Percival Pott, een Londense arts die het vermoeden kreeg dat de etterende gezwellen op de balzakken van jonge schoorsteenvegers niet venerische aandoeningen waren, die ze opgelopen zoud...

Ik lees een artikel waarin een psychologe adviezen geeft om stress en burn-out te voorkomen. Een aantal klassieke voor de hand liggende tips; en dan maakt ze melding  van de Marshmallow test. En eerlijk gezegd geeft dat bij mij een wrang gevoel. Ik leg uit waarom. Deze psychologische test uit 1972 is heel bekend. Een kind van vier jaar krijgt een marshmallow aangeboden, maar als het een kwartier kan wachten, dan krijgt het er twee. Er bleek een correlatie te bestaan tussen de keuze die het kind maakte en het succes op latere leeftijd. Kinderen die slechts aan de korte termijn dachten, waren in hun latere leven minder succesvol dan kinderen die de marshmallow konden weerstaan. Ik was sinds de geboorte van onze oudste dochter vol ongeduld aan het wachten tot ze vier jaar zou zijn, om haar aan deze test te onderwerpen. En eind 2015 was het eindelijk zover. Om alles precies goed te hebben, googelde ik de test nog even, en wat lees ik?  Een nieuw onderzoek uit 20...