Doorgaan naar hoofdcontent

Werken blauw licht-filterbrillen echt?

Naar aanleiding van mijn blogartikel over EnChromabrillen, heb ik een aantal keer de vraag gekregen hoe het nu eigenlijk zit met de "blauwe brillen". Deze brillen die blauw licht filteren, zijn steeds populairder aan het worden bij beeldschermwerkers. Ze zouden de ogen tegen vermoeidheid beschermen, en slaapstoornissen beperken. Is dat nu echt zo? Lees verder, en je komt het te weten.


Interne klok

Onze interne biologische klok wordt elke dag juist gezet aan de hand van externe prikkels. Dit kan zijn in de vorm van onze eetgewoontes, wanneer we starten en stoppen met werken, maar de belangrijkste factor is de blootstelling aan licht. Er zijn interessante studies uitgevoerd, waarbij alle externe prikkels werden weggenomen. De proefpersonen behielden een slaap-waakritme, maar dit stabiliseerde zich gemiddeld gezien op ongeveer 25 uur! Elke dag zetten we onze interne klok dus een uur terug.

Hoe werkt de lichtblootstelling op ons in?

De lichtprikkels die de ogen opvangen, worden via het netvlies doorgestuurd naar de suprachiasmatische nucleus in de hypothalamus, en van daar naar de epifyse. Er wordt minder serotonine aangemaakt, en hierdoor ook minder melatonine. Tegen de avond heb je minder blootstelling aan licht, en ga je gaandeweg meer melatonine aanmaken. Hierdoor word je slaperig, en beland je uiteindelijk in dromenland.
We zijn het meest gevoelig voor blauw licht. Evolutionair is dit logisch, want op de middag worden we overspoeld met "blauw" licht, en 's avonds zijn het de langere, "rode" golflengtes die ons netvlies raken. Voor onze natuurlijke klok is het dus ideaal dat we die gelijkzetten op blootstelling aan (voornamelijk) blauw licht.

Het probleem

De moderne mens is nu echter zijn slaap-waakritme om zeep aan het helpen door toenemende blootstelling aan kunstlicht 's avonds, de laatste jaren steeds meer via smartphoneschermen. Ik heb hier in 2008 trouwens al over geblogd; ik heb in dat artikel zelfs een therapie aangeboden met blauw licht, om via de meridianen je chakra terug in evenwicht te brengen :-D.

De oplossing

De oplossing is dus om iedereen te voorzien van brillen die het blauwe licht wegfilteren, en apps te installeren die hetzelfde doen, niet?
Niet.
Ja, we zijn het meest gevoelig aan blauw licht, maar het is voornamelijk de blootstelling aan licht tout court dat telt. Die brillen en apps, dat is rommelen in de marge. Het kan zelfs ongewenste nevenwerkingen hebben, zoals vermoeidere ogen omdat je meer moeite moet doen om de tekst te kunnen lezen; en als je dan de lichtsterkte gaat verhogen, ben je nog verder van huis.
De bedenkelijke meerwaarde wordt ook in meer detail beschreven in bijvoorbeeld artikels van Business Insider of The Guardian.

De echte oplossing

Wat moet je dan doen? Tja, begin al met ’s avonds je blootstelling aan kunstlicht te beperken. Dim het licht, zet je smartphone weg, zit niet meer aan je pc. Zo kan je melatonine beginnen aanmaken, en bereid je je voor op een goede nachtrust.
En, dit is nog de belangrijkste actie: verhoog je blootstelling aan licht overdag! Ga op de middag even naar buiten, als is het maar een kwartiertje, en zorg voor een piekblootstelling wanneer het nodig is. Dit helpt je om je biologische klok juist te zetten, en pas ’s avonds meer melatonine aan te maken.

Populaire posts van deze blog

Cyanide

En nog eens een strikt arbeidsgeneeskundig blogartikel. Een van de aan mij toegewezen bedrijven heeft informatie gevraagd over cyanides. Redelijk gespecialiseerde informatie wellicht, maar relevant voor bedrijven die met blauwzuur werken. En om collega's arbeidsgeneesheren en preventieadviseurs het opzoekwerk te besparen, maak ik de tekst ook maar publiek. --- CYANIDE 1. Fysische en chemische eigenschappen HCN Heerlijk verfrissend... eh, ruik ik amandelen? HCN is een kleurloze vloeistof of kleurloos gas met de karakteristieke geur van bittere amandelen. HCN gas en vloeistof zijn mengbaar met water en oplosbaar in ethanol en ether. Het kook- en smeltpunt van HCN zijn respectievelijk 25,70°C en -13,24°C. HCN wordt gebruikt als ontsmettings- of desinfectiemiddel, of in chemische syntheses. NaCN en KCN De zouten NaCN en KCN zijn witte, kristallijne vaste stoffen met een lichte amandelgeur. Het smeltpunt van NaCN is 560°C en van KCN 620-635°C. KCN is goed oplosbaar i

Is maté oké?

Maté is een infusie van yerba maté bladeren in heet water. Het lijkt nog het meeste op thee, en wordt in de Zuid-Amerikaanse landen ook in plaats hiervan en in plaats van koffie gedronken. Eeuwenoud symbool van gezondheid en vriendschap, is deze drank er hét sociale bindmiddel. Maté is ook in de lage landen verkrijgbaar, in kruidenwinkels maar ook in grootwarenhuizen. En het heeft een afzetmarkt. Niet alleen bij inwijkelingen uit Zuid-Amerika. Maté wordt, naast groene thee, namelijk ook aanbevolen als hulpmiddel bij afvallen. Op een relatief bekende website staat maté geklasseerd onder "planten zonder risico", "... U kunt ook rechtstreeks thee van maté of groene thee nemen: gemakkelijk te vinden en veelvuldig gebruikt ..." Tal van dieetwebsites raden ook maté aan, omwille van tal van redenen: naast bijkomend gewichtsverlies, heeft het een beschermend effect op het hart. Het doet de slechte cholesterol dalen en beschermt tegen beschadigingen van het DNA. Het h

Artificiële intelligentie op het werk: voorbeeld van een nuttige toepassing voor de preventieadviseurs

Het is moeilijk om specifieke voorspellingen te doen over wat er de komende jaren belangrijk zal zijn op het vlak van preventie op het werk in België, omdat dit afhankelijk is van verschillende factoren zoals de ontwikkelingen op het gebied van technologie, wetgeving en economie. Het is wel waarschijnlijk dat artificiële intelligentie een belangrijke rol zal spelen. EU-OSHA en Eurofound hebben recent rapporten gepubliceerd over hoe AI de arbeidsomstandigheden kan beïnvloeden. Ook zal de nieuwe campagne van EU-OSHA voor 2023-2025 focussen op nieuwe digitale technologieën op het werk. Ik heb daar in de zomer van 2022 al een aantal artikelen aan besteed, en naar aanleiding hiervan heeft Ruben Baes van Amelior me gevraagd om er een workshop over te geven aan preventieadviseurs, wat ik met veel plezier ook heb gedaan. Het is echt een boeiend onderwerp, en mensen beseffen nog niet hoeveel ze nu al in contact komen met AI op het werk. Die suggesties die Outlook geeft om te antwoorden op een m